● ایمنی
باور رایجی در میان مردم در مورد تیغه چاقو وجود دارد که اگر تیغه چاقویی هنگام بریدن گوشت بلرزد، کیفیت بالایی دارد. این باور کاملا غلط است و از لحاظ ایمنی هم اصلا قابل قبول نیست چون تیغه سبک و لرزان ممکن است خطر های زیادی برای شما ایجاد کند؛ مثلا هنگام بریدن گوشت بلغزد و از کنترل شما خارج و باعث بریدگی دستتان شود. بهتر است تیغه چاقوهای خیلی تیزی که برای بریدن گوشت و مرغ به کار می برید، سنگین تر و بزرگ تر باشد تا کنترل آن برای شما ساده تر شود. گروهی از چاقوها دسته فلزی و ظاهری بسیار شیک دارند و وزنشان هم متعادل است. مشکلی که با این نوع چاقوها خواهید داشت، این است که اگر موقع خرد کردن مواد غذایی دستتان خیس باشد، چاقو از دستتان لیز خواهد خورد و این موضوعی بسیار خطرناک برای کاربران این نوع چاقوهاست.
● سلامت
چاقو از ۲ بخش تشکیل شده است که هر ۲ اهمیت زیادی دارند. بخش اول تیغه چاقوست که در تماس مستقیم با مواد غذایی قرار می گیرد. تیغه هایی از فولاد و آلیاژهای ضد زنگ و با حداقل ۱۰/۵ درصد کروم، بهترین هستند. برای بالا بردن کیفیت تیغه چاقو و جلوگیری از خرابی آن بر اثر اصطکاک و ساییدگی زیاد از عنصر «مولییدن» که عنصری نقره ای رنگ و درخشان و بسیار سخت است، در ساخت مواد لبه تیغه استفاده می شود.
فولاد آلیاژی است که زنگ نمی زند و استحکام بالایی دارد. در ساخت بعضی چاقوها از استیل استفاده می شود که فلزی سبک و براق است و برای بدن ضرری ندارد. بعضی از چاقوهای بی کیفیت و ارزان بازار از فلزهایی ساخته می شوند که برای بدن خطرناک هستند؛ «منگنز» رایج ترین آنهاست و در هر برش وخردکردنی، موادمعدنی مسموم چاقو را وارد غذا و سپس بدن می کند. در مورد چاقو معادله پول و آش نقش مهمی دارد و به سلامت شما و خانواده تان ارتباط پیدا می کند.
● ارگونومی
یکی از نکات مهم در انتخاب چاقو، وزن آن است. چاقوهایی با دسته چوبی معمولا سنگین تر از چاقوهایی با دسته پلاستیکی اند و اگر مچ دستتان ضعیف باشد، ممکن است در اثر کار طولانی مدت با این چاقوها خسته شوید. نکته دیگر اینکه قبل از خرید چاقو حتما آن را در دست بگیرید چون چاقو باید «خوش دست» باشد تا بتوانید با آن کار کنید. چاقوهایی که دسته ضخیم دارند، باید با اندازه دست شما متناسب باشند تا هنگام کار با آنها مسلط باشید. چاقوهایی با دسته های ضخیم باعث خستگی و ناراحتی انگشتان و مچ دست می شوند.
● بهداشت چاقو
دسته چاقو شاید به طور مستقیم در سلامت غذا نقش نداشته باشد اما در سلامت دست خانم ها نقش بسزایی دارد. معمولا دسته چاقوها یا چوبی است یا پلاستیکی. دسته هایی از نوع چوب مرغوب، بسیار مناسب به نظر می رسند اما باید بدانید که دسته این نوع چاقوها به دلیل پرمنفذ بودن باعث تجمع باکتری ها می شوند. بعضی از این دسته ها محافظی چسبناک و نرم و از جنس مرغوبی دارند ولی این نوع چاقوها نیز پرمنفذند. در عوض چاقوهایی با دسته های تهیه شده از مواد ترکیبی و مصنوعی مرغوبی وجود دارند که به دلیل نداشتن منفذ، دچار تجمع باکتری ها نمی شوند.
بعضی از چاقوها دسته پلاستیکی دارند و از نظر قیمت مقرون به صرفه اند ولی مهم ترین مشکل این نوع چاقوها نامتعادل بودن وزنشان است که استفاده درازمدت از آنها را دشوار می کند. اگر موادی که در ساخت دسته چاقو به کار می روند، نامرغوب باشند باعث تاول زدن ناحیه ای از دست می شود که با چاقو در تماس است.
هنگام خرید مطمئن شوید تیغه چاقو تا انتهای دسته چاقو ادامه یافته است. بیشتر چاقوهای بی کیفیت، تیغه کوتاهی دارند و به مرور زمان زاویه تیغه و دسته تغییر می کند اما اگر تیغه چاقو به اندازه کافی بلند باشد تا انتهای دسته چاقو ادامه پیدا می کند. البته در بعضی چاقوها بین دسته و تیغه یک تکیه گاه فلزی قرار می گیرد که برای اجرای همین کاربرد اضافه شده است. تیغه های چاقو به دو دسته تقسیم می شوند: باسمه ای (که با اتصال ورقه های فولادی در فشار بالای کارخانه ها تولید می شود) و کوره ای (که در کوره ساخته می شود و گران تر از چاقوهای باسمه ای است).
در مورد چاقوی اصلی آشپزخانه که برای خردکردن گوشت خام مورد استفاده قرار می گیرد، باید توجه کرد که حتما تیغه ا ی بران و پهن داشته باشد با دسته ای از جنس پلاستیک فشرده که در اثر مرور زمان یا تماس با آب، فرسوده یا پوسته پوسته نشود. نکته مهم بعدی شست وشوی چاقو است؛ حتما در هنگام خرید باید مطمئن شوید نحوه صحیح شست وشوی آن را آموخته اید.
برخی چاقوها را می توان در ماشین ظرفشویی قرار داد اما بیشتر چاقوها به خاطر جنس خاص تیغه، نباید در معرض مدام آب باشند چون خیساندن مفرط باعث فرسودگی تیغه و دسته می شود. شست وشوی غلط چاقو باعث می شود قطرات آب استحکام دسته و تیغه را از بین ببرند و تیغه چاقو را شل و لق کنند که میزان کاربری چاقو را کاهش می دهد.
منبع: salamat [dot] ir